Bij langdurig gebruik van corticosteroïden kan bijnierschorsinsufficiëntie optreden.
Bijnierschorsinsufficiëntie betekent dat je bijnierschors te weinig hormonen aanmaakt, zoals cortisol. Dit hormoon is belangrijk bij stress, ziekte en verwondingen.
Wat zijn corticosteroïden?
Corticosteroïden zijn hormonen die door de bijnierschors in het lichaam worden aangemaakt. Als geneesmiddel bestaan vooral de kunstmatig gemaakte hormonen. De groep corticosteroïden zijn onder te verdelen in glucocorticosteroïden en mineralocorticosteroïden. De glucocorticosteroïden lijken veel op het natuurlijke hormoon cortisol. Voorbeelden zijn prednison, methylprednisolon, triamcinolonacetonide en dexamethason.
Gevolgen van gebruik glucocorticosteroïden
Door het gebruik van glucocorticosteroïden gaat de bijnier zelf minder cortisol aanmaken. Daardoor kan de bijnierschors krimpen en minder goed werken. Dat kan klachten geven als vermoeidheid, gewichtsverlies, verminderde eetlust, buikpijn, misselijkheid, braken, spierpijn en gewrichtspijn. Als het lichaam veel stress ervaart, heeft het lichaam meer cortisol nodig. Een bijnierschorsinsufficiëntie kan dan overgaan in een bijniercrisis. Bijvoorbeeld bij ziekte, een operatie of mentale stress. Een bijniercrisis kan samengaan met uitdroging, een lage bloeddruk en een verminderd bewustzijn. Dit kan levensbedreigend zijn. Heb je klachten bij gebruik van een corticosteroïd? Neem dan contact op met je arts.
Bij langdurig gebruik van glucocorticosteroïden, bij een hogere dosering of bij een sterker werkend glucocorticoïd is de kans op bijnierschorsinsufficiëntie groter. Bij tabletten en injecties komt het vaker voor dan bij toediening via de huid, neus of inhalatie. Toch kan het soms ook bij lagere dosering of bij kort gebruik ontstaan.
Meer lezen?
Dit artikel staat in ReumaMagazine 1-2026. Je kunt het ook hier lezen.
