Methotrexaat (vaak afgekort als MTX) wordt veel voorgeschreven bij reumatoïde artritis en andere reumatische aandoeningen. MTX remt ontstekingen en helpt om schade aan gewrichten te voorkomen. Voor veel mensen is het een belangrijk onderdeel van de behandeling, soms al jarenlang. Maar dat betekent niet dat iedereen er probleemloos mee kan leven.
Veelvoorkomende bijwerkingen
De Bijwerkingmonitor is een monitor van Bijwerkingencentrum Lareb waarin mensen met een chronische aandoening gedurende één jaar ervaringen delen over het beloop en de belasting van bijwerkingen. Tot nu toe deelden bijna 190 deelnemers hun ervaring met het gebruik van methotrexaat. Driekwart van hen ervaarde één of meer bijwerkingen tijdens deelname aan de Bijwerkingmonitor.
De meest genoemde klachten zijn misselijkheid, vermoeidheid, hoofdpijn, maag- en darmklachten en haaruitval. Dit zijn bekende bijwerkingen die ook in de bijsluiter staan. Wat opvalt: deze klachten komen niet alleen voor bij mensen die net starten, maar ook bij mensen die het medicijn al jaren gebruiken.
Klachten die steeds terugkomen
Veel deelnemers geven aan dat deze bijwerkingen regelmatig terugkeren. Vaak in de dagen na het innemen of injecteren van methotrexaat. Klachten beginnen soms al enkele uren na gebruik en houden meestal één tot drie dagen aan. Meer over terugkerende klachten bij methotrexaat gebruik staat beschreven in een kennispagina van Lareb: https://www.lareb.nl/geneesmiddel-kennis-pagina/Bijwerkingen-na-elke-toediening-van-methotrexaat.
Aanpassingen behandeling
In de meeste gevallen zorgde de bijwerking niet voor een aanpassing in de behandeling. Bij slechts een kwart van de bijwerkingen werd de behandeling aangepast. Daarbij werd meestal de dosis verlaagd. Soms werd de behandeling met methotrexaat (tijdelijk) gestopt. Vrijwel alle aanpassingen gingen in overleg met de arts of verpleegkundige.
Meer lezen?
Dit artikel staat in ReumaMagazine 4-2026. Je kunt het ook hier lezen.
